Operatie Baha

De operatie bij Sophie was met succes uitgevoerd en op deze pagina kan u zien hoe deze ingreep is.

De BAHA: 15 vragen én de antwoorden

Hij is een uitkomst voor veel mensen die geen gewone hoortoestellen kunnen dragen, toch is hij nog tamelijk onbekend. Hoog tijd dus om de BAHA uit het vergeethoekje te halen. Mevrouw Mieki Verbruggen is akoepediste op de afdeling audiologie van het Universitair Medisch Centrum St. Radboud Nijmegen. Dit betekent dat zij gehooronderzoeken uitvoert en hoortoestellen aanpast. Zij beantwoordt de 15 meest gestelde vragen over de BAHA.

1. Wat is een BAHA?

'BAHA is de afkorting van Bone Anchored Hearing Aid, ofwel "in het bot verankerd hoortoestel". Door een operatie wordt in het bot achter het oor een implantaat geplaatst. Dit is een soort schroef, waarop een opbouw gedraaid kan worden. Het implantaat zit circa vier millimeter in de schedel. Dit moet eerst ongeveer zes weken goed vastgroeien, waarna het BAHA-toestel er opgeklikt kan worden. Bij kinderen gebeurt deze operatie in twee fases. Het duurt dan een aantal weken langer voordat de BAHA erop mag.'

2. Hoe werkt een BAHA?

'Een BAHA brengt het geluid over op het bot van de schedel en dat geleidt het geluid weer naar het binnenoor. Het wordt daarom een "beengeleiderhoortoestel"genoemd, terwijl een gewoon in-het-oor- of achter-het oortoestel een "luchtgeleidingshoortoestel" heet.
Bij een BAHA worden de gehoorgang en het middenoor dus niet gebruikt voor de geleiding van het geluid. Het is een beetje te vergelijken met het blokje wat achter het oor geplaatst wordt bij een gehoortest.'

3. Wie komt voor een BAHA in aanmerking?

'Een KNO-arts kan een BAHA voorschrijven als een in-het-oor- of achter-het-oortoestel niet gedragen kan of mag worden. Dit is bijvoorbeeld het geval bij regelmatig terugkerende looporen en/of ontstekingen; een in het oor- of achter-het-oortoestel zou het oor te veel afsluiten. Sommige mensen zijn allergisch voor het materiaal van een oorstukje en krijgen hierdoor eczeem in de gehoorgang, waardoor ze geen gewone hoortoestellen kunnen dragen.
Voorwaarde voor plaatsing van een BAHA is in alle gevallen dat het binnenoor redelijk goed functioneert. Een BAHA is ook geschikt voor kinderen vanaf de leeftijd van vier à vijf jaar.'

4. Wat zijn de voordelen van een BAHA?

'Het grootste voordeel van een BAHA is dat hij altijd gedragen kan worden. Het toestel zit niet in het oor, dus ook als er een ontsteking of loopoor is, heeft dat geen gevolgen voor het gehoor, omdat het geluid direct naar het binnenoor gaat. Na vaak jarenlang "klungelen" met luchtgeleidingshoortoestellen (toestel in als het oor droog is, toestel weer uit als het loopt) geeft dit veel rust. Heel vaak hoor ik van mensen dat ze, sinds ze de BAHA hebben, weer een normaal leven kunnen leiden en dit kan soms veel emoties losmaken. Verder voel je een BAHA helemaal niet zitten. De gewenningsperiode is daardoor vaak zeer kort.'

5. Er bestaan ook 'traditionele' beengeleiderhoortoestellen met een beugel. Wat is het voordeel van een BAHA boven zo'n toestel?

'Een traditioneel beengeleiderhoortoestel is een hoortoestel dat bestaat uit een beugel met een blokje achter het oor en daaraan een kasttoestel of soms een achter-het-oortoestel. Net als de BAHA brengt dit hoortoestel het geluid over via beengeleiding; dit betekent dat het geluid direct naar het binnenoor gaat. Er bestaat ook een beengeleiderbril. Dan is zo'n blokje in de brilpoot verwerkt.
Het voordeel van een BAHA boven een ander beengeleidertoestel is dat de BAHA altijd op de goede plaats blijft zitten. De beugel wil nog wel eens verschuiven, zodat de geluidsoverbrenging niet meer goed is. Een BAHA voel je ook niet zitten. De beengeleiderbril geeft vaak als klacht dat hij drukpijn veroorzaakt achter het oor.'

6. Zijn er ook nadelen aan een BAHA?

'Er zijn zeker ook nadelen. Qua geluidstechniek is een BAHA nog niet zo goed als een luchtgeleidingshoortoestel. Zeker als iemand moderne digitale toestellen gewend is, kan de geluidskwaliteit van de BAHA wat tegenvallen.
Een ander nadeel bestaat voor mensen die aangewezen zijn op de sterkste BAHA. Dit is namelijk een toestel met een draad en een kastje, vergelijkbaar met het kasttoestel. Cosmetisch gezien kan dit een hoge drempel zijn. Een heel enkele keer komt het voor dat een BAHA afgestoten wordt.'

7. Ik draag een bril. Is er dan nog wel ruimte voor een BAHA?

'Een bril dragen is geen enkel probleem. Een BAHA zit een stukje achter de oorschelp en er is nog ruimte genoeg voor een brilpoot.'

8. Kan ik de BAHA 's nachts inhouden?

'Een BAHA kan 's nacht niet ingehouden worden. Hij steekt namelijk iets buiten het hoofd en dat geeft problemen met liggen.'

9. Kan ik bij een BAHA ook accessoires krijgen?

'Jazeker, u kunt bijvoorbeeld denken aan een ringleiding, audio-adapter en richtingmicrofoon.'

10. In welke ziekenhuizen kan een BAHA worden aangepast?

'Op dit moment kunt u daarvoor terecht in het Academisch Ziekenhuis Groningen, Academisch Medisch Centrum Amsterdam, Leids Universitair Medisch Centrum, Academisch Ziekenhuis Dijkzicht Rotterdam, Diaconessen Ziekenhuis Eindhoven, Academisch Ziekenhuis Maastricht, Rode Kruis Ziekenhuis Den Haag en Universitair Medisch Centrum St. Radboud Nijmegen.
Verder is nog een aantal ziekenhuizen hierover in onderhandeling.'

11. Is de plaatsing van een BAHA een zware ingreep?

'Dit is geen zware ingreep. Hij duurt ongeveer vijftien tot twintig minuten en gebeurt onder plaatselijke verdoving, tenzij u dit eng vindt. Bij kinderen vindt de ingreep altijd plaats onder algehele narcose. De risico's zijn minimaal, maar worden altijd door de KNO-arts met de patiënt besproken.'

12. Vergoeden ziekenfonds en particuliere verzekeraars een BAHA volledig?

'Met een medische indicatie wordt één BAHA altijd helemaal vergoed door alle zorgverzekeraars. Er is dus geen eigen bijdrage en tussen ziekenfonds en particuliere verzekeraars bestaat geen verschil. De patiënt krijgt de BAHA op bruikleenbasis. Dat betekent dat het toestel altijd in bezit blijft van de zorgverzekeraar. In de praktijk heeft dit echter geen consequenties.'

13. Na hoeveel tijd moet de BAHA vervangen worden? Moet ik dan opnieuw een operatie ondergaan?

'Een BAHA gaat vijf à zes jaar mee. Voor de zorgverzekeraar mag hij niet binnen vijf jaar vervangen worden. Soms gaat een BAHA tussentijds kapot. Gelukkig is er een goede regeling met de firma die de BAHA's levert: Entific Medical Systems. Tijdens de reparatieduur krijgt u, zolang nodig is, een leentoestel. Voor vervanging van de BAHA hoeft u geen nieuwe operatie te ondergaan. Het implantaat blijft hetzelfde, er wordt alleen een nieuw toestel opgeklikt.'

14. Wat zijn de nieuwste ontwikkelingen op het gebied van de BAHA?

'Heel actueel op het ogenblik is dat een BAHA aan twee kanten wordt toegepast. Dit kan voor eigen rekening gebeuren, maar gelukkig zijn er steeds meer zorgverzekeraars, die het belang van een tweezijdige toepassing van een BAHA inzien, en de kosten willen vergoeden.
Op dit ogenblik loopt er een wetenschappelijk onderzoek bij mensen die aan één kant doof zijn en aan de andere kant goed horen. Er wordt gekeken of het mogelijk is geluid van de goedhorende kant over te hevelen naar de dove kant, zoals nu al met een CROS-bril gebeurt. Dit onderzoek is in een heel pril stadium, zodat er nog weinig over te zeggen is.
Ten slotte zijn fabrikanten de mogelijkheid aan het bestuderen om een digitale BAHA te ontwikkelen.'

15. Waar kan ik meer informatie krijgen over de BAHA?

'U kunt informatie krijgen in de genoemde ziekenhuizen. Ook zijn er een paar websites op internet met informatie

Verder is er informatie over de BAHA te vinden op deze site, op www.entific.com (Engelstalig) en op www.patients-BAHA.com (Engelstalig).'